Tweede Wereldoorlogervaringen


                 Frans Rovers - Cigarettes, whiskey and.....

a
Op acht mei, drie dagen na de capitulatie in Wageningen strekte ook het resterende deel van de 'Duitse Wehrmacht' de wapens zodat er een eind kwam aan de oorlog in Europa. Vijf jaar, acht maanden en zeven dagen had deze geduurd. Het 'Duizendjarige Rijk' had amper twaalf jaar bestaan. De Chiliast voorganger van dit droombeeld had, als slecht verliezer, op dertig april zelfmoord gepleegd. Een verwoest en ontredderd Duitsland achterlatend. Ook Nederland had een hoge prijs betaald. Vele doden en vermisten. Talloze gewonden en lichamelijk en/of geestelijke verminkten. Zwaar geschonden steden en dorpen. Geïnundeerde landbouwgronden. Vernielde havens. Verwoeste bruggen. Onbegaanbare wegen. Leeggehaalde machineparken en geroofde kunstschatten!

Onderhandelingen over de overgave in Hotel de Wereld in Wageningen


Deze rampzalige toestand ontging mij echter totaal, ik had wel wat anders aan mijn hoofd. Hoe zou het in Rotterdam zijn? Ook dit keer werd het zondagskind met z'n twee kruintjes niet in de steek gelaten want ondanks gebrekkige verbindingen, ontving ik in korte tijd een brief van thuis. De aan mij geadresseerde envelop bevatte het handschrift van mijn vader en de ingesloten brief de hanenpoot van mijn moeder zodat ik zonder één letter te hebben gelezen terstond wist dat beide nog in leven waren. Ook mijn achtjarige zusje had zonder ernstige gevolgen de hongerwinter overleefd en zover er in de gegeven omstandigheden sprake van kon zijn verkeerden allen in goede gezondheid. Zelfs mijn vader die behoorlijk ziek was toen ik Rotterdam verliet.

Niet eerder dan bij de laatste snik kan men bepalen wat de mooiste periode van ons leven is geweest. Niettemin lijkt het mij onmogelijk dat, wat mezelf betreft, de zomer van 1945 kan worden overtroffen.

Verkerend in de wetenschap dat de oorlog was afgelopen met daaraan gekoppeld de verdwenen angst voor de bokkensprongen van de bezetter, plus het besef dat 'thuis' alles goed was, daarbij de overtuiging hebbend dat er een gouden toekomst wachtte, dit belevend in een stralende zomer op een leeftijd waarin de wereld voor je open ligt, dit alles is slechts voor een enkeling weggelegd.

Er volgde een opwindende tijd. Maarten en ik zwierven door de tentenkampen van de Canadese militairen. We speelde bingo met hen. We leerden over en weer 'dirty words'. We rookten Player en Capstan-cigarettes. We mochten meerijden in een Jeep. We onderzochten een buitengevecht gestelde Shermantank. We zaten in de cockpit van een neergeschoten Spitfire. Het was een Eldorado!

Capstan sigaretten


Helaas was het mij niet toegestaan er intens van te genieten want in plaats dit zorgeloos bestaan te waarderen wilde ik maar één ding; Zo gauw mogelijk naar Rotterdam, naar huis!

Alle mogelijke instellingen die een of andere vorm van repatriëring op het programma hadden staan werden door mij bezocht. Halverwege de maand juni kreeg ik eindelijk mijn zin. Ik kon naar huis. Maarten die evenals zijn moeder en verdere familie geen haast hadden om de Gelders Achterhoek te verlaten, bracht mij weg. Met paard en wagen reden we naar een kazerne in Eefde van waaruit ik met een legertruck zou repatriëren. Dat ik in enige jaren later tijdens mijn militaire dienstplicht, in dezelfde kazerne mij in een moeilijk parket zou manoeuvreren was die dag niet te voorzien.

Omdat het me niet gelukt was mijn ouders tijdig in te lichten was het weerzien een complete verrassing. Ook voor mij. Stond mij een uitgemergelde familie voor ogen, mijn ouders en zus vertoonde geen enkel uiterlijk teken van de doorstane hongersnood. Met enige hilariteit aanschouwde de familie mijn Billy Turf figuur wat extra werd geaccentueerd door een carnavaleske uitrusting van pet, boerenkiel en klompen. Mijn moeder en vader luisterden geïnteresseerd naar mijn belevenissen terwijl ik hun ervaringen in de erbarmelijke tijd aanhoorde.

Gaandeweg hernam het dagelijks leven haar normale loop. Het openbaar vervoer kwam langzaam op gang, in de haven werd het eerst schip gelost en als blijk dat de oorlog definitief voorbij was, werden alle schuilkelders gesloopt.

Een ander bewijs van het einde van vijf donkere jaren waren de straatfeesten. Ieder zichzelf respecterende straat, weg, singel, dijk of laan organiseerde een bevrijdingsfeest. Op de dag koekhappen en zaklopen voor de jeugd en in de avond voor de ouderen dansen op de muziek waarvan men zolang verstoken was geweest. De 'Glenn Millersound' is voor mij nog altijd de perfecte muzikale weergave van de zomer van 1945. Omdat de school die ik bezocht diende als kazerne waren de lessen tot nader order uitgesteld. Zodoende kon ik volop genieten van de uitbundige vreugde die op vele manieren werd geuit. Zo was de Pleinweg omgetoverd in een sprookjesachtig geheel met ondermeer een replica van de vernielde marinierskazerne aan het Oostplein.

 


Zelfs de, in het bekende marinierstenue gestoken, schildwacht ontbrak niet. Doordat de mariniers dankzij 'de Zwarte Duivel' mythe bij de Rotterdammers zeer populair waren, trok deze en andere allegorische voorstellingen veel bekijks, vooral met de avond wanneer de illuminatie was ontstoken.

Om de opbouw te stimuleren lanceerde in hetzelfde tijdsbestek de overheid de leus; 'Nederland zal Herrijzen'! Bovendien viel ook de graag gehoorde radiozender 'Herrijzend Nederland' te beluisteren. Dat na vijf jaar ellende de humor niet verloren bleek, toonde een als vrouw verklede man die zich onder de talrijke toeschouwers op de Pleinweg bevond. Zijn of beter gezegd haar buik was flink opgevuld waarmee de indruk werd gewekt 'op alle dag' te lopen. Dit sloeg natuurlijk op de 'vruchtbare' periode die heerste na hereniging van uit Duitsland teruggekeerde echtgenoten en hun gaden. De in 'positie' verkerende man/vrouw droeg een plakkaat op de borst met de tekst; HERRIJZEND NEDERLAND!

Herdenkingsbord `Herrijzend Nederland´ van Societé Ceramiqué




 




© Sion Soeters 2002 - 2013








 Contact

 Credits

Gastenboek

 Disclaimer

 Home